Mßnudagurinn 23. september 2019

Aftenposten: Stˇrsigur ═slendinga Ý Icesave-mßlinu hlřtur a­ vekja ÷fund ═ra og Spßnverja ľ dˇmurinn veldur skjßlfta innan ESB


30. jan˙ar 2013 klukkan 18:21

Þessi mynd fylgdi greininni í Aftenposten um EFTA-dóminn í Icesave-málinu.

Ola Storeng, efnahagsritstjˇri norska bla­sins Aftenposten, ritar grein Ý bla­i­ mi­vikudaginn 30. jan˙ar um ni­urst÷­u EFTA-dˇmstˇlsins Ý Icesave-mßlinu undir fyrirs÷gninni: Islands knusende seier ľ Stˇrsigur ═slendinga. Storeng telur a­ dˇmurinn hljˇti a­ valda ■vÝ a­ Ýb˙ar řmissa evru-landa ekki sÝst ═rar og Spßnverjar ver­i grŠnir a­ ÷fund. Ůar ˇgni bj÷rgunara­ger­ir Ý ■ßgu banka fjßrhag rÝkisins og leggist ■ungt ß skattgrei­endur en ═slendingar hafi rÚtt til a­ segja nei vi­ kr÷fum um a­ ■eir standi undir skuldum banka.

HÚr birtist grein Ola Storengs Ý heild Ý ■ř­ingu Evrˇpuvaktarinnar:

Sigur ═slands hefur miki­ tßknrŠnt gildi fyrir l÷nd eins og ═rland og Spßn. RÝki er ekki nau­beygt til a­ ey­ileggja sjßlft sig til a­ bjarga b÷nkunum og lßnardrottnum bankanna.

„Vi­ borgum ekki, vi­ borgum ekki“ er nafni­ ß ■ekktum farsa eftir Dario Fo. N˙ hefur ═sland fengi­ l÷gfrŠ­ilega sta­festingu ß ■vÝ a­ n˙tÝmarÝki getur svara­ ß nßkvŠmlega ■ennan hßtt sÚ framtÝ­ ■ess sjßlfs Ý h˙fi.

EFTA-dˇmstˇllinn tˇk af skari­ um ■a­ ß mßnudag a­ Ýslenska rÝkinu ber engin skylda til a­ ßbyrgjast tap ■eirra sem l÷g­u fÚ Ý Icesave, Ýslenskan netbanka Ý Bretlandi og Hollandi. Ni­ursta­an mun valda skjßlfta innan ESB. RÝki sem sjßlft er samßbyrgt vegna ßbyrg­arlausra fjßrmagnsfŠrslna getur vi­ vissar a­stŠ­ur noti­ rÚttarverndar.

EFTA-dˇmstˇllinn sem var komi­ ß fˇt til a­ tryggja a­ Noregur, ═sland og Liechtenstein fari a­ EES-samningnum og sameiginlegum reglum hans um innri marka­ ESB hafna­i kr÷fum frß ESA (Eftirlitsstofnun EFTA).

Hin tßknrŠnu ßhrif skipta mestu mßli. ┴ ═rlandi, Spßni og Ý Grikklandi hafa skattgrei­endur veri­ neyddir til a­ bjarga b÷nkum og lßnardrottnum ■eirra, ß ═slandi hafa menn einfaldlega sagt nei vi­ slÝkri kr÷fu.

═sland hefur fyrir l÷ngu sn˙i­ s÷gunni um fjßrmßlakreppuna ß haus. Engir hafa komist betur frß henni en vÝkingarnir ß s÷gueyjunni ■ˇtt ═slendingar hafi teki­ meiri ßhŠttu ß hinum hnattrŠna fjßrmßlamarka­i en nŠstum nokkrir a­rir. ═ sta­ efnahagsh÷rmunga rÝkir n˙ framtÝ­arvon og ■ar er minnsta atvinnuleysi Ý nokkru EvrˇpurÝki fyrir utan Noreg.

═ dˇminum felst a­ n˙ hafa ═slendingar einnig l÷gfrŠ­ilega veitt Brusselm÷nnum glˇ­arauga.

EFTA-dˇmstˇllinn hefur auk ■ess de facto vi­urkennt rÚttmŠti mismununar. RÝki­ sß um a­ vi­skiptavinir banka ß ═slandi t÷pu­u ekki innistŠ­um sÝnum. Sparifjßreigendur Ý ˙tb˙um Ýslenskra banka erlendis nutu engrar a­sto­ar Ýslenska rÝkisins.

A­dragandinn

Undir stjˇrn sˇkndjarfra athafnamanna me­ gˇ­ pˇlitÝsk tengsl hˇfu Ýslenskir bankar djarfa ˙trßs um ■˙saldarmˇtin. Ůeir stofnu­u ˙tib˙ erlendis ľ Ý ■vÝ fˇlst a­ ═sland bar ßbyrg­ ß eftirliti og a­ koma ß fˇt innlßnstryggingarsjˇ­um.

Me­ fulla vasa af lßnsfÚ ľ tÝu sinnum meira en ■jˇ­atekjur ═slendinga ľ Štlu­u ■eir a­ sigra Evrˇpu.

Ekki tˇkst betur til en a­ ═sland var­ fyrsta fˇrnarlamb fjßrmßlakreppunnar. Lßnalindir bankanna tˇku a­ ■orna. Ůa­ var fyrirbo­i hinnar hnattrŠnu fjßrmßlakreppu. Ëttatilfinning um a­ menn hef­u teki­ alltof mikla ßhŠttu ger­i vart vi­ sig.

Landsbankinn greip til ■ess ney­ar˙rrŠ­is a­ stofna netbankann Icesave og bau­ ˇtr˙lega gˇ­a vexti til a­ nß Ý fjßrmagn. Milljar­ar streymdu Ý sjˇ­i bankans frß vi­skiptavinum Ý Bretlandi og Hollandi.

Gle­in var hins vegar fljˇtt ß enda. Mest ■anda bankakerfi Evrˇpu hrundi og lß vi­ a­ ■a­ tŠki rÝki­ me­ sÚr Ý fallinu.

Mismunun

Ůegar orrustunni var loki­ lßgu margir erlendir lßnardrottnar sem h÷f­u lagt ═slendingum til fÚ dau­ir Ý valnum.

LÝti­ var­ einnig um fÚ ß ═slandi. Innlßnum Ý b÷nkum ß heimavelli var hins vegar bjarga­ og ■au voru fŠr­ Ý nřja banka sem rÝki­ stofna­i til a­ tryggja a­ Ý landinu starfa­i ßfram bankakerfi.

Erlendir innlßnseigendur Ý Icesave ur­u a­ leita ß nß­ir stjˇrnvalda Ý heimal÷ndum sÝnum. Ůeim var hjßlpa­. RÝkisstjˇrnir Bretlands og Hollands sv÷ru­u hins vegar me­ ■vÝ a­ bannfŠra ═slendinga ■ar til ■eir hef­u gert upp skuldir sÝnar.

١tt ■a­ kunni a­ vir­ast skrřti­ er engu a­ sÝ­ur sta­reynd a­ Ý ljˇs hefur komi­ a­ Ý ■rotab˙um Ýslensku bankanna eru nŠgir fjßrmunir til a­ standa undir langstŠrstum hluta hinna t÷pu­u innistŠ­na ˙tlendinga.

Ůetta mß ekki sÝst rekja til ■ess a­ Ýslensk yfirv÷ld settu fyrir hrun Ýslenska bankakerfisins l÷g sem mŠltu fyrir um a­ lßnardrottnar bankanna skyldu settir aftan vi­ innistŠ­ueigendur Ý r÷­ kr÷fuhafa vi­ uppgj÷r ■rotab˙anna.

Hva­ sem ÷­ru lÝ­ur er augljˇst a­ forsetinn Ëlafur Ragnar GrÝmsson sem kenna mß vi­ a­ger­arsinna, ef ekki lř­skrumara, stendur enn ß nř me­ pßlmann Ý h÷ndunum. Tvisvar sinnum stu­la­i hann a­ ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu eftir a­ hafa neita­ a­ skrifa undir l÷g um samninga vi­ Breta og Hollendinga um endurgrei­slu ß lßnum sem tekin voru til a­ koma Ý veg fyrir a­ innlßnseigendur Ý Icesave t÷pu­u sparifÚ sÝnu.

RÚttmŠt ÷fund

═b˙ar margra landa ß evru-svŠ­inu hljˇta a­ ver­a grŠnir af ÷fund ■egar ■eir ßtta sig ß ni­urst÷­u Ýslensku bankakreppunnar. ═slenska rÝki­ vildi hvorki nÚ gat komi­ Ý veg fyrir a­ lßnardrottnar bankanna t÷pu­u ß vi­skiptum sÝnum. ┴ Spßni er hŠtta ß ■vÝ a­ uppgj÷r innan bankakerfisins ey­ileggi efnahag rÝkisins.

H÷ggi­ var enn ■yngra ß ═rlandi. Se­labanki Evrˇpu Štla­i a­ neita Ýrskum b÷nkum um venjulegt se­labankalßn ef rÝkisstjˇrn ═rlands ßbyrg­ist ekki grei­slur til lßnardrottna bankanna. Ůetta leiddi til ■ess a­ ß einni nˇttu breyttist rÝki me­ bŠrilega heilbrig­ rÝkisfjßrmßl Ý skulda■rŠl.

Ůß hefur ■a­ einnig gerst ß sama tÝma og ■annig er vegi­ a­ fjßrhag einstakra rÝkja a­ tilraunir evru-rÝkjanna til a­ finna sameiginlega lausn me­ solidarÝskri ßbyrg­ til a­ leysa vanda bankakerfisins hafa siglt Ý strand.

Ůess vegna er hafi­ yfir allan vafa a­ reynsla ═slendinga og ni­ursta­a EFTA-dˇmstˇlsins ver­a grandsko­u­ Ý Brussel og ÷llum h÷fu­borgum Evrˇpu.

 
Senda ß Facebook  Senda ß Twitter  Vista sem pdf  Prenta

 
Pistill

Umsˇknarferli Ý andaslitrum - straumhv÷rf hafa or­i­ Ý afst÷­u til ESB-vi­rŠ­na - rÚttur ■jˇ­ar­innar trygg­ur

Ůßttaskil ur­u Ý samskiptum rÝkis­stjˇrnar ═slands og ESB fimmtudaginn 12. mars ■egar Gunnar Bragi Sveinsson utanrÝkis­rß­herra aftenti formanni rß­herrarß­s ESB og vi­rŠ­u­stjˇra stŠkkunarmßla Ý framkvŠmda­stjˇrn ESB brÚf. Textinn sem gildir gagnvart ESB er ß ensku. Ůar segir: äThe Government of...

 
Mest lesi­
Fleiri frÚttir

Kolbeinn ┴rnason: Ë■arfi a­ rŠ­a frekar vi­ ESB vegna afst÷­u Brusselmanna Ý sjßvar­˙tvegsmßlum - tvŠr Evrˇpu­skřrslur sty­ja sjˇnarmi­ L═┌

Kolbeinn ┴rnason, framkvŠmda­stjˇri Lands­sambands Ýslenskra ˙tvegs­manna (L═┌) segir a­ Ý tveimur nřlegum Evrˇpu­skřrslum, frß HagfrŠ­i­stofnun H═ og Al■jˇ­a­mßla­stofnun H═, komi fram r÷k sem sty­ji ■ß afst÷­u L═┌ a­ ═sland eigi a­ standa utan ESB. Ůß segir hann ˇ■arfa a­ ganga lengra Ý vi­rŠ­um vi­ ES...

Nor­urslˇ­ir: Risastˇrir ÷skuhaugar fastir Ý Ýs?

Rannsˇknir benda til a­ hlřnun jar­ar og s˙ brß­nun hafÝss, sem af henni lei­ir geti losa­ um 1 trilljˇn ˙rgangshluta ˙r plasti, sem hafi veri­ hent Ý sjˇ og sitji n˙ fastir Ý Ýsbrei­um ß Nor­urslˇ­um. Ůetta segja rannsakendur a­ geti gerzt ß einum ßratug. Me­al ■ess sem rannsˇknir hafa leitt Ý ljˇs er a­ slÝkir ÷skuhaugar sÚu a­ myndast ß Barentshafi.

Ůřzkaland: Merkel segir ESB ekki bandalag um fÚlagslega ■jˇnustu

Angela Merkel liggur n˙ undir har­ri gagnrřni fyrir ummŠli, sem h˙n lÚt falla, n˙ nokkrum d÷gum fyrir kosningar til Evrˇpu­■ingsins ■ess efnis a­ Evrˇpu­sambandi­ vŠri ekki „socialunion“ e­a bandalag um fÚlagslega ■jˇnustu.

Holland: ┌tg÷nguspßr benda til a­ Frelsis­flokkur Wilders tapi fylgi

┌tg÷nguspßr, sem birtar voru Ý Hollandi Ý gŠrkv÷ldi benda til a­ Frelsis­flokkur Geert Wilders muni tapa fylgi Ý kosningunum til Evrˇpu­■ingsins sem hˇfust Ý gŠrmorgun og a­ ■ingm÷nnumhans ß Evrˇpu­■inginu fŠkki um tvo en ■eir hafa veri­ fimm. Ůetta gengur ■vert ß spßr um uppgang flokka lengst til hŠgri Ý ■eim kosningum.

 
 
    Um Evrˇpuvaktina     RSS