Fimmtudagurinn 18. j˙lÝ 2019

Nř grunn­stefna NATO - s÷guleg sßtt Ý Ýslenskum utanrÝkis- og ÷ryggismßlum


Bj÷rn Bjarnason
20. nˇvember 2010 klukkan 14:01

Lei­togar rÝkja Atlantshafsbandalagsins (NATO) sam■ykktu ß fundi Ý Lissabon 19. nˇvember nřja grunnstefnu (strategic concept) bandalagsins, ■ar sem ■eir lřstu eindregnum vilja til ■ess a­ NATO hÚldi ßfram a­ gegna einstŠ­u og mikilvŠgu hlutverki sÝnu til a­ tryggja sameiginlegar varnir og ÷ryggi. ═ ßlyktun sinni segja lei­togarnir a­ ■essi stefna muni rß­a nŠsta ßfanga Ý ■rˇun NATO til a­ ■a­ skipti ßfram mßli ß tÝmum breytinga Ý heiminum gegn nřjum ˇgnum.

═ grunnstefnunni er ßrÚttu­ varnartengsl milli bandalags■jˇ­anna, ■au muni sameiginlega verjast hvers konar ßrßs. Ůß mun NATO lßta a­ sÚr kve­a til a­ koma Ý veg fyrir spennußstand, nß t÷kum ß deilum og koma ß st÷­ugleika Ý kj÷lfar ßtaka. Bandalaginu er Štla­ a­ starfa nßnar en ß­ur me­ al■jˇ­legum samstarfsa­ilum, einkum Sameinu­u ■jˇ­unum og Evrˇpusambandinu.

Lei­togarnir bjˇ­a samstarfsa­ilum NATO um heim allan meiri pˇlitÝsk tengsl en ß­ur vi­ bandalagi­ og ■ßttt÷ku Ý a­ mˇta framkvŠmd ■eirra a­ger­a sem NATO stjˇrnar og ■ar sem ■eir eru ■ßtttakendur.

NATO stefnir a­ ■vÝ a­ skapa a­stŠ­ur fyrir kjarnorkuvopnalausa ver÷ld, en ßrÚttar a­ NATO ver­i kjarnorkubandalag svo lengi sem einhver kjarnorkuvopn sÚu Ý heiminum. ═ samrŠmi vi­ ■essa meginafst÷­u til kjarnorkuvopna ßkvß­u lei­togar NATO-rÝkjanna Ý fyrsta sinn Ý s÷gu bandalagsins a­ sty­ja ßform um a­ koma upp eldflaugavarnakerfi sem veitti EvrˇpurÝkjum og rÝkjum Nor­ur-AmerÝku skjˇl.

Ůetta er Ý ■ri­ja sinn Ý r˙mlega sextÝu ßra s÷gu NATO sem rÝkin, - a­ ■essu sinni 28 en 12 Ý upphafi1949,- koma sÚr saman um grunnstefnu bandalagsins. SÝ­ast var sambŠrileg sam■ykkt ger­ ß 50 ßra afmŠlisßri NATO, 1999.

Grunnstefnan treystir NATO enn Ý sessi sem lykiltŠki a­ildarrÝkjanna Ý ÷ryggis- og varnarmßlum, ■rßtt fyrir a­ hŠttan sem NATO-■jˇ­unum ste­jar sÚ allt ÷nnur n˙ en ß­ur. Ůannig hefur ßherslan ß varnir ß Nor­ur-Atlantshafi breyst enda segir Ý grunnstefnunni a­ litlar lÝkur sÚ ß a­ rß­ist ver­i ß yfirrß­asvŠ­i rÝkjanna me­ hef­bundnum vopnum.

١tt einst÷k a­ildarrÝki NATO b˙i sig undir breytingar ß nor­urslˇ­um vegna hlřnunar jar­ar. Štlar NATO ekki a­ lßta a­ sÚr kve­a ß ■essum slˇ­um. Vill bandalagi­ lÝta ß nor­urslˇ­ir sem lßgspennusvŠ­i og ekki hafa neitt frumkvŠ­i a­ ■vÝ a­ breyta ■eirri st÷­u me­ sameiginlegum a­ger­um Ý sÝnu nafni. Ver­ur ■etta til a­ efla tvÝhli­a og svŠ­isbundna samvinnu rÝkjanna ß nor­urslˇ­um enn frekar.

RÝkisstjˇrn ═slands stendur a­ ■essari grunnstefnu NATO og Jˇhanna Sigur­ardˇttir, forsŠtisrß­herra, tˇk ■ßtt Ý Lissabon-fundinum ■vÝ til sta­festingar. Íssur SkarphÚ­insson, utanrÝkisrß­herra, hefur sagt fulltr˙a ═slands hafa veri­ virka ■ßtttakendur Ý mˇtun grunnstefnunnar, ■ˇtt ■eir hafi ekki fengi­ allt sam■ykkt, sem ■eir bßru fyrir brjˇsti. VÝsar hann ■ar til ßherslunnar ß nor­urslˇ­ir. Kanadamenn hafa hins vegar vilja­ halda afskiptum NATO Ý lßgmarki.

Ůßtttaka af ═slands hßlfu Ý ■essu stefnumˇtandi starfi innan NATO er Ý samrŠmi vi­ utanrÝkisstefnuna sem mˇtu­ var me­ stofna­ild ═slands a­ bandalaginu ßri­ 1949. ═ ljˇsi deilna um ■ß ßkv÷r­un er Ý raun stˇrvi­bur­ur Ý stjˇrnmßlala- og utanrÝkiss÷gu ■jˇ­arinnar, a­ fyrsta „hreinrŠkta­a“ vinstri stjˇrn landsins skuli standa a­ baki sam■ykktarinnar Ý Lissabon.

N˙ hafa ÷ll stjˇrnmßla÷fl ═slands skuldbundi­ sig til a­ vinna a­ sameiginlegum markmi­um NATO, meira a­ segja ■vÝ a­ koma upp eldflaugav÷rnum.

Ůa­ er til marks um s÷guleg sßtt Ý Ýslenskum stjˇrnmßlum ■egar ■essi ßfangi nŠst ß svi­i utanrÝkis- og ÷ryggismßla.

 
Senda ß Facebook  Senda ß Twitter  Vista sem pdf  Prenta

Bj÷rn Bjarnason var ■ingma­ur SjßlfstŠ­isflokksins frß ßrinu 1991 til 2009. Hann var menntamßlarß­herra 1995 til 2002 og dˇms- og kirkjumßlarß­herra frß 2003 til 2009. Bj÷rn var bla­ama­ur ß Morgunbla­inu og sÝ­ar a­sto­arritstjˇri 1979 til 1991.

 
 
Pistill

Umsˇknarferli Ý andaslitrum - straumhv÷rf hafa or­i­ Ý afst÷­u til ESB-vi­rŠ­na - rÚttur ■jˇ­ar­innar trygg­ur

Ůßttaskil ur­u Ý samskiptum rÝkis­stjˇrnar ═slands og ESB fimmtudaginn 12. mars ■egar Gunnar Bragi Sveinsson utanrÝkis­rß­herra aftenti formanni rß­herrarß­s ESB og vi­rŠ­u­stjˇra stŠkkunarmßla Ý framkvŠmda­stjˇrn ESB brÚf. Textinn sem gildir gagnvart ESB er ß ensku. Ůar segir: äThe Government of...

 
Mest lesi­
Fleiri lei­arar

R˙ssar lßta Finna finna fyrir sÚr

Ůa­ hefur ekki fari­ fram hjß lesendum Evrˇpu­vaktarinnar a­ umrŠ­ur Ý Finnlandi um ÷ryggismßl Finna hafa aukizt mj÷g Ý kj÷lfari­ ß deilunum um ┌kraÝnu. Spurningar hafa vakna­ um hvort Finnar eigi a­ gerast a­ilar a­ Atlantshafsbandalaginu e­a lßta duga a­ auka samstarf vi­ SvÝa um ÷ryggismßl.

ESB-■ingkosningar og lř­rŠ­is■rˇunin

Kosningar til ESB-■ingsins eru Ý Bretlandi og Hollandi fimmtudaginn 22. maÝ og sÝ­an Ý hverju ESB-landinu ß eftir ÷­ru ■ar til sunnudaginn 25. maÝ. Stjˇrnv÷ld Ý Bretlandi og Hollandi hafa lagt ßherslu ß nau­syn ■ess a­ dregi­ ver­i ˙r mi­­stjˇrnar­valdi ESB-stofnana Ý Brussel Ý von um a­ andsta­a ■eir...

Ůjˇ­verjar vilja ekki aukin afskipti af al■jˇ­a­mßlum

Ůřzkaland er or­i­ ÷flugasta rÝki­ Ý Evrˇpu ß nř. Ůřzkaland stjˇrnar Evrˇpu­sambandinu. Ůar gerist ekkert, sem Ůjˇ­verjar eru ekki sßttir vi­. ═ ■essu samhengi er ni­ursta­a nřrrar k÷nnunar ß vi­horfi almennings Ý Ůřzkalandi til afskipta Ůjˇ­verja af al■jˇ­a­mßlum athyglisver­ en frß henni er sagt Ý frÚttum Evrˇpu­vaktarinnar Ý dag.

Ůßttaskil Ý samskiptum NATO vi­ R˙ssa - fa­mlag R˙ssa og KÝnverja - ˇgn Ý Nor­ur-═shafi?

Anders Fogh Rasmussen, framkvŠmda­stjˇri Atlantshafsbandalagsins (NATO) var ˇmyrkur Ý mßli um R˙ssa ß reglulegum bla­amannafundi sÝnum Ý Brussel mßnudaginn 19. maÝ. Hann sag­i a­ vi­leitni ■eirra til a­ sundra ┌kraÝnu hef­i skapa­ „algj÷rlega nřja st÷­u Ý ÷ryggismßlum Evrˇpu“. Ůa­ sem ger­ist um ■ess...

 
 
    Um Evrˇpuvaktina     RSS