Žrišjudagurinn 25. jśnķ 2019

Um „bannfęrš sjónarmiš“ og skošun Jóns Karls


Styrmir Gunnarsson
7. mars 2011 klukkan 11:16

Allir eru frjįlsir af skošunum sķnum og til žess aš tjį žęr. Žetta frelsi er ekki bara bundiš ķ stjórnarskrį. Žaš er lķka sjįlfsagt ķ sišašra manna samfélagi. Žar eiga engin sjónarmiš aš vera bannfęrš og engin įstęša til aš bżsnast yfir žvķ, žótt einhverjir hafi ašra skošun en mašur sjįlfur. Hins vegar er jafn sjįlfsagt aš gagnrżna slķkar skošanir en žaš į žį aš gera meš rökum en ekki skętingi og stóryršum. Žaš er erfitt aš skilja žį, sem ķ orši styšja lżšręši og frjįls skošanaskipti en fįrast svo yfir žvķ, žótt ašrir hafi ašrar skošanir en žeir sjįlfir.

Ķ tilfinningahita umręšnanna um lżšveldisstofnun į Ķslandi įttu žeir, sem vildu stofna lżšveldi erfitt meš aš skilja žį sem voru žvķ andvķgir m.a. vegna stöšu Danmerkur į žeim tķma, sem var hersetin af Žjóšverjum.

Ķ tilefni af įttręšisafmęli Hannibals Valdimarssonar į įrinu 1983 kom śt į vegum Alžżšusambands Ķslands bók meš greinum eftir Hannibal. Ķ formįlsoršum sagši Įsmundur Stefįnsson, žįverandi forseti ASĶ:

„Žegar hann (Hannibal) įkvaš efni žessarar bókar, valdi hann ekki aš draga saman skrif um verkalżšsmįl eša frįsagnir af afrekum į sviši félagsmįla. Hann valdi deilumįl, žar sem andstęš sjónarmiš nutu ótvķręšs meirihlutafylgis og hans mįlstašur beiš lęgri hlut. Ķ žessa bók hefur Hannibal vališ skrif sķn um sambandsslitin viš Dani. Ķ žvķ mįli sem öšrum fylgdi Hannibal sannfęringu sinni og lagaši afstöšu sķna ekki aš žvķ, sem lķklegast var til vinsęlda....Ķ hita augnabliksins var erfitt aš halda ró sinni og vega og meta allar hlišar af skynsemi og yfirvegun. Hannibal og skošanabręšur hans įttu ķ erfišleikum meš aš nį įheyrn.“

Bókin heitir Bannfęrš sjónarmiš.

Fyrir helgi birtist hér į Evrópuvaktinni śtdrįttur śr samtali, sem fram fór ķ einum af fróšlegum og upplżsandi śtvarpsžįttum Ęvars Kjartanssonar. Žar lżsti Jón Karl Helgason, bókmenntafręšingur sżn sinni į stöšu Ķslands og umręšum um hugsanlega ašild aš Evrópusambandinu og sagši m.a.:

„....ég held nefnilega aš ein af žessum sögum, sem verša til į 19. öld, sem aš...sem aš eru ofsalega djśpt, svona djśpt ķ okkur, žaš er žessi saga um aš Ķslendingum farnist alltaf bezt žegar žeir rįša mįlum sķnum sjįlfir, ž.e.a.s. žaš er saga sjįlfstęšisbarįttunnar, sagan um žaš.......jafnvel žó aš sagnfręšingar, heilu kynslóširnar af sagnfręšingum hafi, svona veriš aš endurskoša žį sögu, žį hefur sś endurskošun ķ rauninni ekkert skilaš sér alla leiš.“

Žessi orš verša tęplega skilin į annan veg en žann aš Jón Karl sé aš lżsa žeirri skošun, aš žaš sé rangt aš Ķslendingum farnist bezt, žegar žeir rįši sér sjįlfir.

Žaš er engin įstęša til aš fordęma Jón Karl fyrir aš hafa žessa skošun. Žaš er žvert į móti įstęša til aš fagna žvķ aš einhver segi upphįtt žaš sem margir žeirra, sem styšja ašild Ķslands aš Evrópusambandinu hugsa. Hugsun margra žeirra er sś, aš viš getum ekki stašiš į eigin fótum og žess vegna fari bezt į žvķ aš viš leitum okkur skjóls hjį stęrri rķkjaheild.

Žetta eiga ekki aš vera bannfęrš sjónarmiš. Žvert į móti mundi žaš stušla aš heilbrigšari umręšum um žetta mįl ef stušningsmenn ašildar kęmu hreint fram og lżstu žessari skošun, sem liggur til grundvallar stušningi žeirra, hįtt og skżrt.

Žį getum viš hafiš umręšur um žaš, sem žetta mįl raunverulega snżst um, hvort viš eigum aš hverfa frį žeirri įkvöršun, sem tekin var į Žingvöllum 17. jśnķ 1944.

 
Senda į Facebook  Senda į Twitter  Vista sem pdf  Prenta

Styrmir Gunnarsson er lögfręšingur og fyrrverandi ritstjóri Morgunblašsins. Hann hóf störf sem blašamašur į Morgunblašinu 1965 og varš ašstošarritstjóri 1971. Įriš 1972 varš Styrmir ritstjóri Morgunblašsins, en hann lét af žvķ starfi įriš 2008.

 
 
Pistill

Umsóknarferli ķ andaslitrum - straumhvörf hafa oršiš ķ afstöšu til ESB-višręšna - réttur žjóšar­innar tryggšur

Žįttaskil uršu ķ samskiptum rķkis­stjórnar Ķslands og ESB fimmtudaginn 12. mars žegar Gunnar Bragi Sveinsson utanrķkis­rįšherra aftenti formanni rįšherrarįšs ESB og višręšu­stjóra stękkunarmįla ķ framkvęmda­stjórn ESB bréf. Textinn sem gildir gagnvart ESB er į ensku. Žar segir: „The Government of...

 
Mest lesiš
Fleiri leišarar

Rśssar lįta Finna finna fyrir sér

Žaš hefur ekki fariš fram hjį lesendum Evrópu­vaktarinnar aš umręšur ķ Finnlandi um öryggismįl Finna hafa aukizt mjög ķ kjölfariš į deilunum um Śkraķnu. Spurningar hafa vaknaš um hvort Finnar eigi aš gerast ašilar aš Atlantshafsbandalaginu eša lįta duga aš auka samstarf viš Svķa um öryggismįl.

ESB-žingkosningar og lżšręšisžróunin

Kosningar til ESB-žingsins eru ķ Bretlandi og Hollandi fimmtudaginn 22. maķ og sķšan ķ hverju ESB-landinu į eftir öšru žar til sunnudaginn 25. maķ. Stjórnvöld ķ Bretlandi og Hollandi hafa lagt įherslu į naušsyn žess aš dregiš verši śr miš­stjórnar­valdi ESB-stofnana ķ Brussel ķ von um aš andstaša žeir...

Žjóšverjar vilja ekki aukin afskipti af alžjóša­mįlum

Žżzkaland er oršiš öflugasta rķkiš ķ Evrópu į nż. Žżzkaland stjórnar Evrópu­sambandinu. Žar gerist ekkert, sem Žjóšverjar eru ekki sįttir viš. Ķ žessu samhengi er nišurstaša nżrrar könnunar į višhorfi almennings ķ Žżzkalandi til afskipta Žjóšverja af alžjóša­mįlum athyglisverš en frį henni er sagt ķ fréttum Evrópu­vaktarinnar ķ dag.

Žįttaskil ķ samskiptum NATO viš Rśssa - fašmlag Rśssa og Kķnverja - ógn ķ Noršur-Ķshafi?

Anders Fogh Rasmussen, framkvęmda­stjóri Atlantshafsbandalagsins (NATO) var ómyrkur ķ mįli um Rśssa į reglulegum blašamannafundi sķnum ķ Brussel mįnudaginn 19. maķ. Hann sagši aš višleitni žeirra til aš sundra Śkraķnu hefši skapaš „algjörlega nżja stöšu ķ öryggismįlum Evrópu“. Žaš sem geršist um žess...

 
 
    Um Evrópuvaktina     RSS