Sunnudagurinn 21. j˙lÝ 2019

Leyndin Ý kringum Ýslenska banka lifir gˇ­u lÝfi - ■rßtt fyrir hrun


Bj÷rn Bjarnason
11. aprÝl 2013 klukkan 10:23

Ůegar bankar hrundu hÚr ß landi var bent ß a­ reynslan hlyti a­ hafa ßhrif ß hvernig menn mŠtu bankaleynd. Ůa­ vŠri ßstŠ­ulaust Ý skjˇli hennar a­ halda leyndum straumum innan banka- og fjßrmßlaheimsins sem by­u hŠttunni heim. Ůß hlyti einnig a­ ver­a huga­ a­ meiri mi­lun upplřsinga en ß­ur um eignarhald ß b÷nkum og me­fer­ eigenda ß sÝnum hlut e­a Ý ■ßgu fyrirtŠkja ■ar sem ■eir hef­u hagsmuna a­ gŠta.

Ůrˇunin hÚr ß landi hefur ekki veri­ Ý ßtt til meira gegnsŠis a­ ■vÝ er var­ar starfsemi banka og annarra fjßrmßlastofnana. Ůvert ß mˇti hefur leyndin aukist eins og umrŠ­ur um st÷­u kr÷fuhafa gagnvart ■rotab˙um hinna f÷llnu banka sřna. Ůeir sem ■ar eiga mestra hagsmuna a­ gŠta hafa n˙ safna­ li­i og rß­i­ til sÝn hˇp sÚrfrŠ­inga, innlendra og erlendra, sem selja ■jˇnustu sÝna Ý ■vÝ skyni a­ beina opinberum umrŠ­um Ý ■ann farveg a­ gagnist skjˇlstŠ­ingum ■eirra.

Varnir Ýslenskra fj÷lmi­lamanna gegn sˇkn Ý ■ßgu vogunar- e­a hrŠgammasjˇ­a eru veikar. Ůeim mun brřnna er a­ fyrir hendi sÚ l÷ggj÷f og stefna af hßlfu stjˇrnvalda sem reist er ß var­st÷­u um hagsmuni almennings. RÝkisstjˇrn Jˇh÷nnu Sigur­ardˇttir hefur ekki veitt slÝka v÷rn eins og Icesave-mßli­ sřnir best. RÝkisstjˇrnin gekk erinda erlendra kr÷fuhafa Ý ■vÝ mßli, ■a­ er Breta og Hollendinga me­ ■vÝ a­ gera vi­ ■ß ÷murlega samninga ß kostna­ Ýslenskra skattgrei­enda. RÝkisstjˇrnin neita­i sÝ­an a­ horfast Ý augu vi­ aflei­ingar ■ess a­ ver­a undir Ý tveimur ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slum. NeikvŠ­ afsta­a kjˇsenda til stjˇrnarflokkanna og ■eirra sem stˇ­u a­ Icesave-samningunum Ý a­draganda ■ingkosninganna n˙ sřnir hve margir Štla a­ nota atkvŠ­i sitt ß kj÷rdag til a­ segja ßlit sitt ß Icesave-framg÷ngunni, fella dˇm ß lř­rŠ­islegan hßtt.

Innan Evrˇpusambandsins og einkum ß evru-svŠ­inu hefur tilliti­ til bankanna og hagsmuna ■eirra rß­i­ mestu um a­ger­ir vegna skuldakreppunni. Ůar hafa menn einnig vilja­ starfa me­ leynd Ý ■ßgu banka og ekki upplřsa meira um starfsemi ■eirra en brřn nau­syn krefst. Ůetta vi­horf er a­ breytast innan ESB. Fyrir ■vÝ eru ■rjßr meginßstŠ­ur: (1) Evru-fjßrmßlarß­herrarnir hlupu ß sig vegna vandans ß Křpur ■egar ■eir ger­u a­f÷r a­ sparireikningum undir 100.000 evrum. (2) Hneykslismßl tengt leynireikningi fyrrv. fjßrlagarß­herra Frakklands. (3) Birting „OffshoreLeaks“-skjalanna um al■jˇ­leg skattaskjˇl.

Vegna ■ess ■unga sem er Ý opinberum umrŠ­um Ý m÷rgum evru-l÷ndum og vegna mßlefnalegs a­halds sem stjˇrnv÷ldum er sřnt Ý einst÷kum rÝkjum hafa stjˇrnmßlamenn Ý m÷rgum evru-l÷ndum teki­ mßl ÷­rum t÷kum en ß­ur og kynnt nř sjˇnarmi­. Frß L˙xemborg og AusturrÝki berast frÚttir um a­ rß­amenn Štli a­ skylda banka til a­ mi­la meiri upplřsingum en ß­ur. Franšois Hollande Frakklandsforseti leitast vi­ a­ bjarga eigin skinni og sˇsÝalista me­ kr÷fum um auki­ gegnsŠi og fyrirheiti um a­ beita sÚr fyrir „upprŠtingu“ al■jˇ­legra skattaskjˇla, til dŠmis Ý aflandsreikninga-paradÝsinni ß KarabÝahafi.

Ătla hef­i mßtt a­ krafan um uppgj÷r ■rotab˙a bankanna hÚr ß landi fyrir opnum tj÷ldum og me­ hagsmuni alls almennings a­ lei­arljˇs vŠri skřr og afdrßttarlaus af hßlfu allra alv÷ruframbo­a fyrir ■ingkosningarnar 27. aprÝl. HÚr er um mßl a­ rŠ­a sem e­lilegt er a­ sÚ ßtakamßl ß milli flokka. Ůess Ý sta­ telur nefnd skipu­ fulltr˙um ■ingflokka umrŠ­ur ska­legar og leggur ßherslu ß nau­syn ■ess a­ afnßm fjßrhagshafta sÚ „nßlgast me­ heildrŠnum hŠtti“.

Eitt er a­ lofa almenningi gulli og grŠnum skˇgum ß kostna­ kr÷fuhafanna eins og framsˇknarmenn gera ßn nŠgra skřringa, anna­ a­ rŠtt sÚ um ■etta stˇrmßl Ý a­draganda kosninganna og kynnt hvernig ß ■vÝ skuli teki­ a­ ■eim loknum. RÝkisstjˇrn Jˇh÷nnu Sigur­ardˇttur hefur ekki sřnt neinn raunverulegan ßhuga ß afnßmi haftanna, auknu gegnsŠi e­a hagsmunagŠslu Ý ■ßgu almennings gagnvart hinum stˇru kr÷fuh÷fum. Stjˇrnarherrarnir hafa starfa­ Ý allt annan hßtt en tal ■eirra um breytta og bŠtta stjˇrnarhŠtti sřnir. Vi­ fall rÝkisstjˇrnarinnar ver­ur breyting. Almenningur ß rÚtt ß a­ vita ß hvern veg stjˇrnmßlaflokkar vilja leysa ■ennan vanda. Honum mß ekki sˇpa undir teppi­ fyrir kosningar.

 
Senda ß Facebook  Senda ß Twitter  Vista sem pdf  Prenta

Bj÷rn Bjarnason var ■ingma­ur SjßlfstŠ­isflokksins frß ßrinu 1991 til 2009. Hann var menntamßlarß­herra 1995 til 2002 og dˇms- og kirkjumßlarß­herra frß 2003 til 2009. Bj÷rn var bla­ama­ur ß Morgunbla­inu og sÝ­ar a­sto­arritstjˇri 1979 til 1991.

 
 
Pistill

BrÚf VÝglundar til stjˇrnskipunar- og eftirlits­nefndar: Leynimakk vi­ kr÷fuhafa ß svig vi­ ney­arl÷gin

+HÚr birtist Ý heild brÚf sem VÝglundur Ůorsteinsson afhenti Ý Al■ingis­h˙sinu mßnudaginn 10. febr˙ar. ┴­ur haf­i VÝglundur skrifa­ Einari K. Gu­finnssyni forseta Al■ingis um sama efni.+ BrÚf til stjˇrnskipunar- og eftirlits­nefndar Al■ingis, Hr. forma­ur Ígmundur Jˇnasson ═ framhaldi af b...

 
Mest lesi­
Fleiri lei­arar

R˙ssar lßta Finna finna fyrir sÚr

Ůa­ hefur ekki fari­ fram hjß lesendum Evrˇpu­vaktarinnar a­ umrŠ­ur Ý Finnlandi um ÷ryggismßl Finna hafa aukizt mj÷g Ý kj÷lfari­ ß deilunum um ┌kraÝnu. Spurningar hafa vakna­ um hvort Finnar eigi a­ gerast a­ilar a­ Atlantshafsbandalaginu e­a lßta duga a­ auka samstarf vi­ SvÝa um ÷ryggismßl.

ESB-■ingkosningar og lř­rŠ­is■rˇunin

Kosningar til ESB-■ingsins eru Ý Bretlandi og Hollandi fimmtudaginn 22. maÝ og sÝ­an Ý hverju ESB-landinu ß eftir ÷­ru ■ar til sunnudaginn 25. maÝ. Stjˇrnv÷ld Ý Bretlandi og Hollandi hafa lagt ßherslu ß nau­syn ■ess a­ dregi­ ver­i ˙r mi­­stjˇrnar­valdi ESB-stofnana Ý Brussel Ý von um a­ andsta­a ■eir...

Ůjˇ­verjar vilja ekki aukin afskipti af al■jˇ­a­mßlum

Ůřzkaland er or­i­ ÷flugasta rÝki­ Ý Evrˇpu ß nř. Ůřzkaland stjˇrnar Evrˇpu­sambandinu. Ůar gerist ekkert, sem Ůjˇ­verjar eru ekki sßttir vi­. ═ ■essu samhengi er ni­ursta­a nřrrar k÷nnunar ß vi­horfi almennings Ý Ůřzkalandi til afskipta Ůjˇ­verja af al■jˇ­a­mßlum athyglisver­ en frß henni er sagt Ý frÚttum Evrˇpu­vaktarinnar Ý dag.

Ůßttaskil Ý samskiptum NATO vi­ R˙ssa - fa­mlag R˙ssa og KÝnverja - ˇgn Ý Nor­ur-═shafi?

Anders Fogh Rasmussen, framkvŠmda­stjˇri Atlantshafsbandalagsins (NATO) var ˇmyrkur Ý mßli um R˙ssa ß reglulegum bla­amannafundi sÝnum Ý Brussel mßnudaginn 19. maÝ. Hann sag­i a­ vi­leitni ■eirra til a­ sundra ┌kraÝnu hef­i skapa­ „algj÷rlega nřja st÷­u Ý ÷ryggismßlum Evrˇpu“. Ůa­ sem ger­ist um ■ess...

 
 
    Um Evrˇpuvaktina     RSS