Laugardagurinn 7. desember 2019

Varna­aror­ frß Brussel um vaxandi atvinnuleysi, fßtŠkt og fÚlagslegan ˇj÷fnu­ vegna evrunnar


Bj÷rn Bjarnason
23. jan˙ar 2014 klukkan 11:19

Frß ■vÝ a­ Ýslensk stjˇrnv÷ld gripu til rˇttŠkra efnahagsrß­stafana hausti­ 2008 me­ lŠkkun gengis samhli­a ■jˇ­nřtingu ß lÝfvŠnlegum hluta bankakerfisins hafa řmsir erlendir hagfrŠ­ingar bent ß ■essa lei­ sjßlfstŠ­s EvrˇpurÝkis utan ESB sem vŠnlegri kost en ■ß a­fer­ sem beitt hefur veri­ innan ESB. Ůar er ger­ur greinarmunur ß ■vÝ sem ß ensku er nefnt external devaluation, gengisfelling ˙t ß vi­ og internal devaluation gengisfelling inn ß vi­. HÚr ß landi var fyrri lei­in farin en rÝki ß evru-svŠ­inu hafa fari­ sÝ­ari lei­ina.

Ůjˇ­verjar hafa auki­ ˙tflutning sinn miki­ og noti­ evrunnar. Ůřskt mark hef­i veri­ svo hßtt skrß­ a­ samkeppnissta­a Ůjˇ­verja ßn evru vŠri allt ÷nnur og verri en h˙n er n˙na. A­rar ■jˇ­ir ß evru-svŠ­inu, ■ar ß me­al Frakkar, ■arfnast hins vegar gengisfellingar ˙t ß vi­ til a­ blßsa lÝfi Ý atvinnumßl sÝn. Myntsamstarfi­ setur ■jˇ­unum ■ˇ stˇlinn fyrir dyrnar og ■Šr ver­a a­ fella gengi­ inn ß vi­, ■a­ er skera ni­ur rÝkis˙tgj÷ld og leita lei­a til a­ minnka launatengd ˙tgj÷ld fyrirtŠkja sem sker­ir hag laun■ega. Atvinnuleysi hefur jafnframt vaxi­ Ý ■essum l÷ndum. Eina fŠra lei­in til a­ minnka ■a­ er a­ bŠta samkeppnisst÷­u ■jˇ­anna ß evru-svŠ­inu, fyrst gagnvart Ůjˇ­verjum og sÝ­an ÷­rum ■jˇ­um.

Ůa­ kostar bŠ­i ßt÷k innan rÝkjanna og milli ■eirra a­ skapa hi­ hŠfilega jafnvŠgi sem treystir evruna Ý sessi. Vegna ■ess hve ßt÷kin ver­a sßrsaukafull hafa lei­togar einstakra rÝkja reynt a­ řta erfi­ustu ßkv÷r­unum ß undan sÚr. Ůa­ er blekking ef menn halda a­ evru-vandinn sÚ a­ baki. Hann varir eins lengi og n˙verandi ßstand og ß a­eins eftir a­ versna ver­i ger­ar hei­arlegar tilraunir til a­ komast ˙t ˙r honum. LÝf evrunnar Ý n˙verandi mynd er alls ekki ÷ruggt.

HÚr landi hafa talsmenn ESB-a­ildar, meira a­ segja forystumenn Al■ř­usambands ═slands, mŠlt me­ a­ild a­ ESB og tali­ a­ upptaka evru tryggi umbjˇ­endum ■eirra mun beta umhverfi en kjarasamningar ■ar sem skrßning gengis er Ý h÷ndum heimaa­ila.

N˙ er hins vegar svo komi­ a­ meira a­ Lßszlˇ Andor, framkvŠmdastjˇri atvinnu- og fÚlagsmßla hjß ESB, vi­urkennir a­ ekki sÚ allt sem skyldi ß evru-svŠ­inu og ■ar rÝki hŠtta vegna atvinnuleysis og fÚlagsleg ˇj÷fnu­ar. FramkvŠmdastjˇrinn sendi frß sÚr frÚttatilkynningu ■ri­judaginn 21. jan˙ar Ý tilefni ßrsskřrslu hans um ■rˇun atvinnu- og fÚlagsmßla. Ůar segir vaxandi ˇj÷fnu­ur Ý atvinnu- og fÚlagsmßlum ˇgni „meginmarkmi­um ESB eins og ■eim er lřst Ý sßttmßlunum, ■a­ er a­ starfa ÷llum a­ilum sÝnum til hagsbˇta me­ ■vÝ a­ stu­la a­ efnahagslegum j÷fnu­i og bŠta lÝf borgara a­ildarrÝkjanna“.

═ frÚttatilkynningu framkvŠmdastjˇrnar ESB segir a­ ■essi nřja ßrsskřrsla sřni hvernig „frŠjum n˙verandi ˇj÷fnu­ar hafi veri­ sß­ ß fyrstu ßrum evrunnar“. Ůß hafi komi­ Ý ljˇs a­ jafnvŠgislaus v÷xtur Ý sumum a­ildarrÝkjunum sem hafi veri­ reistur ß skuldas÷fnun Ý krafti lßgra vaxta og mikils innstreymis fjßrmagns hafi oft tengst ˇvi­unandi framlei­ni og samkeppnisst÷­u. Var ■a­ ekki einmitt ■etta sem ger­ist hÚr ß landi? Hver tr˙ir ■vÝ Ý raun a­ evru-a­ild hef­i komi­ Ý veg fyrir ■rˇun af ■essu tagi hÚr ß tÝma banka■enslunnar?

Hitt er ekki sÝ­ur athyglisvert sem segir Ý ■essari frÚttatilkynningu framkvŠmdastjˇrnar ESB:

„Vegna ■ess a­ ■au geta ekki fellt gjaldmi­il sinni eru rÝki ß evru-svŠ­inu a­ reyna a­ ver­a samkeppnisfŠr me­ ■vÝ a­ grÝpa til gengisfellingar inn ß vi­ (a­hald Ý launum og ver­lagi). Ůessari lei­ eru hins vegar takm÷rk sett og ß henni eru d÷kkar hli­ar ekki sÝst vegna vaxandi atvinnuleysis og fÚlagslegra erfi­leika og ■a­ rŠ­st af m÷rgum ■ßttum hvort h˙n skilar ßrangri eins og hve hagkerfi­ er opi­, hve erlend eftirspurn er mikil og hve fast er fylgt eftir stefnu og fjßrfestingu sem tryggir samkeppnishŠfni ßn ■ess a­ auka kostna­.“

Ůessi bo­skapur frß atvinnu- og fÚlagsmßlastjˇra ESB ß rÝkt erindi Ý umrŠ­ur hÚr ß landi. Ůeir sem hŠst hafa tala­ um a­ ÷llum og ÷llu yr­i borgi­ hÚr Ý launa-, atvinnu- og fÚlagsmßlum me­ a­ild a­ Evrˇpusambandinu og uppt÷ku evru skulda ■jˇ­inni skřringar og sv÷r. Ůeir hafa til ■essa endurˇma­ lofs÷nginn um ßgŠti evrunnar eins og hann hefur borist frß Brussel. Hvers vegna skyldu ■eir ekki lÝka vilja taka undir varna­aror­in um vaxandi atvinnuleysi, fßtŠkt og fÚlagslegan ˇj÷fnu­ vegna evrunnar?

 
Senda ß Facebook  Senda ß Twitter  Vista sem pdf  Prenta

Bj÷rn Bjarnason var ■ingma­ur SjßlfstŠ­isflokksins frß ßrinu 1991 til 2009. Hann var menntamßlarß­herra 1995 til 2002 og dˇms- og kirkjumßlarß­herra frß 2003 til 2009. Bj÷rn var bla­ama­ur ß Morgunbla­inu og sÝ­ar a­sto­arritstjˇri 1979 til 1991.

 
 
Pistill

Umsˇknarferli Ý andaslitrum - straumhv÷rf hafa or­i­ Ý afst÷­u til ESB-vi­rŠ­na - rÚttur ■jˇ­ar­innar trygg­ur

Ůßttaskil ur­u Ý samskiptum rÝkis­stjˇrnar ═slands og ESB fimmtudaginn 12. mars ■egar Gunnar Bragi Sveinsson utanrÝkis­rß­herra aftenti formanni rß­herrarß­s ESB og vi­rŠ­u­stjˇra stŠkkunarmßla Ý framkvŠmda­stjˇrn ESB brÚf. Textinn sem gildir gagnvart ESB er ß ensku. Ůar segir: äThe Government of...

 
Mest lesi­
Fleiri lei­arar

R˙ssar lßta Finna finna fyrir sÚr

Ůa­ hefur ekki fari­ fram hjß lesendum Evrˇpu­vaktarinnar a­ umrŠ­ur Ý Finnlandi um ÷ryggismßl Finna hafa aukizt mj÷g Ý kj÷lfari­ ß deilunum um ┌kraÝnu. Spurningar hafa vakna­ um hvort Finnar eigi a­ gerast a­ilar a­ Atlantshafsbandalaginu e­a lßta duga a­ auka samstarf vi­ SvÝa um ÷ryggismßl.

ESB-■ingkosningar og lř­rŠ­is■rˇunin

Kosningar til ESB-■ingsins eru Ý Bretlandi og Hollandi fimmtudaginn 22. maÝ og sÝ­an Ý hverju ESB-landinu ß eftir ÷­ru ■ar til sunnudaginn 25. maÝ. Stjˇrnv÷ld Ý Bretlandi og Hollandi hafa lagt ßherslu ß nau­syn ■ess a­ dregi­ ver­i ˙r mi­­stjˇrnar­valdi ESB-stofnana Ý Brussel Ý von um a­ andsta­a ■eir...

Ůjˇ­verjar vilja ekki aukin afskipti af al■jˇ­a­mßlum

Ůřzkaland er or­i­ ÷flugasta rÝki­ Ý Evrˇpu ß nř. Ůřzkaland stjˇrnar Evrˇpu­sambandinu. Ůar gerist ekkert, sem Ůjˇ­verjar eru ekki sßttir vi­. ═ ■essu samhengi er ni­ursta­a nřrrar k÷nnunar ß vi­horfi almennings Ý Ůřzkalandi til afskipta Ůjˇ­verja af al■jˇ­a­mßlum athyglisver­ en frß henni er sagt Ý frÚttum Evrˇpu­vaktarinnar Ý dag.

Ůßttaskil Ý samskiptum NATO vi­ R˙ssa - fa­mlag R˙ssa og KÝnverja - ˇgn Ý Nor­ur-═shafi?

Anders Fogh Rasmussen, framkvŠmda­stjˇri Atlantshafsbandalagsins (NATO) var ˇmyrkur Ý mßli um R˙ssa ß reglulegum bla­amannafundi sÝnum Ý Brussel mßnudaginn 19. maÝ. Hann sag­i a­ vi­leitni ■eirra til a­ sundra ┌kraÝnu hef­i skapa­ „algj÷rlega nřja st÷­u Ý ÷ryggismßlum Evrˇpu“. Ůa­ sem ger­ist um ■ess...

 
 
    Um Evrˇpuvaktina     RSS