Mnudagurinn 24. jn 2019

ESB og Jgslava


Rgnvaldur Hannesson
26. september 2011 klukkan 09:55

Mr sagt a Jgslavu hafi snum gilt lengsta stjrnarskr verldinni. egar reyndi var lti gagn af henni. Engin ritu stjrnarskr er Bretlandi; „stjrnarskrin“ er hefir sem rekja m langt aftur aldir.

Af essu m ra a auvelt er a ofmeta gildi stjrnarskrr fyrir stjrnmlastugleika. a er n einu sinni svo a au „lg“ og reglur sem allir fylgja af sjlfu sr eru langtum flugri en skr lg.

Auvita eru v takmrk sett hve langt er unnt a ganga n ess a ba vi skr lg. r jir sem n lengst v eru eru tiltlulega einsleitnar og ba vi gamlar hefir, n byltinga. Bretland er dmi um slkt samflag rtt fyrir innflutning flks fr llum heimshornum; Noreg og nnur norrn lnd m einnig nefna essu sambandi, a minnsta kosti enn sem komi er.

Meginsta ess a Jgslava liaist sundur var a rku samsbandsrkin voru neydd til a veita hinum ftku fjrhagslega asto. Eftir a stlhnefi Tts hvarf vildu rku sambandsrkin last sjlfsti. Eftir a sjlfstisbarttan hfst uru gamlar jernislegar og trarlegar andstur a ntilegu sprengiefni; undir stjrn Tts hfu au krauma undir yfirborinu.

S innri klofningur sem n herjar ESB minnir gilega miki a sem leiddi til hruns Jgslavu. Rku jirnar innan ESB hafa mjg ltinn huga a nota fjrmuni sna til a byrgjast skuldirnar sem evru-jirnar sem minna mega sn hafa hlai sig.

Evrpsk samkennd er enn ann dag dag vikvmt blm; flestir Evrpumenn finna fyrst og fremst samkennd me v landi ar sem eir hafa bi fr barnsku. Vonandi erum vi komin svo langt a ekki er lengur unnt a etja Evrpujum saman str, en ekki sst miki til evrpskar samkenndar. Samkenndin sem sst nr einkum til flks eigin landi. Reyndar hn oft erfitt uppdrttar.

Vandi evru-landanna um essar mundir ekki rtur skorti af samkennd. a vri a sjlfsgu hgt a draga r skuldarautum Grikkja um stund, ef jverjar samykktu a gefin yru t „evru-skuldabrf“ ar sem ll evru-rki eru sameiginlega byrg fyrir innlausn skuldarinnar. v m helst lkja vi a venja brn a f slgti hvert skipti sem au bija um a.

Skuldavanda einstakra evrulanda ber eim sjlfum a leysa eigin byrg. etta var lka tlunin byrjun evru-samstarfsins. Grikkir virast enn eiga nokku land ur en eir lta eigin vanda alvarlegum augum.

Grikkir lentu eim sta ar sem eir eru n me v a gefa rangar upplsingar um eigin hag og stunda skapandi bkhald. Grska stjrnarandstaan hefur neita a taka tt jstjrn rtt fyrir rsting erlendra aila og bo fr nverandi forstisrherra.

Financial Times segir fr v a skattheimtumenn fari sr hgt vi strf sn mtmlaskyni af v a eir vilja ekki missa tkifri til iggja mtur fr eim sem betur mega sn og vilja ekki greia skatt. N nlgast hallinn grska rkissjnum 10% af landsframleislu og rkisskuldin tvfalda landsframleislu. eir sem halda a Grikkir geti ltt skuldabyri sna svo mli skiptir fyrirsjanlegri framt tra greinilega lka jlasveininn.

a er fyllilega skiljanlegt a jverjar og arar evru-jir sem hafa stjrn eigin fjrmlum hugsi sig tvisvar um egar ess er krafist a r fjrmagni skuldareiu Grikkja. Oftast er rf kreppu til a j grpi til nausynlegra efnahagsumbta. N eiga bi Grikkir og nokkrar arar evru-jir gulli tkifri. etta tkifri eiga ekki r evru-jir sem betur standa a taka fr eim.

a voru lklega mistk a lta ekki grska rki vera gjaldrota egar skuldavandinn rengdi alvarlega a v. Bankarnir sem hafa lna Grikkjum hefu tapa miklu f. a kynni a hafa ori rum vti til varnaar og minnt httuna af v a lna illa settum rkisstjrnum peninga. a er kannski eina virka ri til a aftra v a byrgarlausar rkisstjrnir taki ln sem r hafa ekki buri til a greia.

hefi etta allt teki enda. Nokkrir bankar, einkum grskir, hefu fari hausinn, en a hefi sennilega veri betra ef Selabanki Evrpu hefi endurfjrmagna banka sem ttu rtt fyrir allt a halda lfi en a selabankinn keypti grsk rkisskuldabrf sem egar hfu rrna verulega a vergildi.

Hva sem ru lur virist grska rkisstjrnin vera gjaldrota, og hefi a a llum lkindum veri betra a hn hefi ori a strax en ekki eftir langan sirkus rangurslausra leitogafunda, gervilausna og afarar a Selabanka Evrpu.

Vonandi verur unnt a leysa innri vanda ESB frisamlegri htt en ann sem leiddi til upplausnar Jgslavu. a er mjg lklegt a ESB leysist upp; vi gtum hins vegar fengi meira af v sem vi hfum n egar; hp rkja sem eiga mislegt sameiginlegt en hafa hvert um sig undantekningar fr meginreglunum; sum nota evru, nnur ekki; sum eru vegabrfasambandinu, nnur ekki.

Grkkir f kannski drkmuna a nju, eir Grikkir sem eiga peninga bnkum vera rndir, rauntekjur og kaupmttur lkka, en skatteftirlitsmenn og arir geta haldi fram a lifa spillingu, opinberir starfsmenn vera fram byri jinni, of margir, afkastalitlir og illa launair.

Grikkir munu svo njta ngjunnar af v a sitja sjlfir uppi me skuldir snar og eigin mynt sta evrunnar.

 
Senda  Facebook  Senda  Twitter  Vista sem pdf  Prenta

Rgnvaldur Hannesson er prfessor fiskihagfri vi Norges Handelshyskole Bergen. Hann er fddur slandi 1943 en var norskur rkisborgari ri 1978. Hann tk doktorsprf hagfri fr Hsklanum Lundi Svj. Hann kenndi vi hsklana Lundi, Troms og Bergen ur en hann var prfesor fiskihagfri vi Norges Handelshyskole ri 1983.

 
 
Mest lesi
Fleiri pistlar

Umsknarferli andaslitrum - straumhvrf hafa ori afstu til ESB-virna - rttur jar­innar tryggur

ttaskil uru samskiptum rkis­stjrnar slands og ESB fimmtudaginn 12. mars egar Gunnar Bragi Sveinsson utanrkis­rherra aftenti formanni rherrars ESB og viru­stjra stkkunarmla framkvmda­stjrn ESB brf. Textinn sem gildir gagnvart ESB er ensku. ar segir: The Government of...

Grikkir eru ekki sjlfst j

Grikkir eru ekki sjlfst j. eir hafa a vsu mlfrelsi vi bori Brussel, sem slenzkir aildarsinnar a ESB leggja svo miki upp r en er ekki hlusta og or eirra hafa engin hrif.

Lfsreynsla Grikkja lsandi dmi um rlg smjar sem gengur inn fjlmennt rkjabandalag

a hefur veri frlegt - ekki szt fyrir egna smja - a fylgjast me tkum Grikkja og annarra evrurkja, sem raun hafa veri tk milli Grikkja og jverja. essum tkum hafa endurspeglast eir djpu brestir, sem komnir eru samstarfi innan evrurkjanna og ar me innan Evrpu­sambandsins.

Umbrotin Evrpu geta haft fyrirsjanlegar afleiingar

a er nokku ljst a s uppreisn Mijararhafsrkja gegn zkum yfirrum innan Evrpu­sambandsins, sem Romano Prodi, fyrrum forstis­rherra talu og forseti framkvmda­stjrnar ESB um skei, hvatti til fyrir allmrgum mnuum er hafin. Kveikjan a henni uru rslit ingkosninganna Grikklandi fyrir viku.

 
 
    Um Evrpuvaktina     RSS