Sunnudagurinn 19. maí 2013

Suðurganga að fornu og nýju


Bjarni Jónsson
18. mars 2012 klukkan 18:53

Hér áður fyrr voru það stundum nefndar suðurgöngur, er menn og konur á borð við Sturlu Sighvatsson og Guðríði Þorbjarnardóttur héldu í yfirbótargöngu til Rómar, nafla Evrópu á sinni tíð. Hvað sem leið trúarlegri iðrun, er menn voru þá leiddir fyrir dyr átta (?) höfuðkirkna í Róm og húðstrýktir, eins og raunin var á um Sturlu, þá er hitt næsta víst, að ferðir þessar reyndu mjög á atgervi fólks og urðu þeim til þroska, sem sluppu heilir á húfi.

Allt öðru máli gegnir um suðurgöngu þá, sem nú tíðkast. Sá kindugi stjórnmálaflokkur Samfylking, sem nú mælist með 8 % fylgi, hefur með sértrúarlegum trúarákafa tekizt á hendur það pílagrímshlutverk að leiða íslenzku þjóðina inn í himnaríki Samfylkingarinnar, Evrópusambandið, ESB. Er meiri glóra í því en í öðru trúarofstæki ? Það er ástæða til að kryfja það. Hvað þarf að vera fyrir hendi til að þessi leiðangur geti talizt eðlilegur ?

1. Í landinu þarf að vera tryggur meirihluti fyrir því að halda í svo afdrifaríka ferð. Engin ríkisstjórn hefur nokkru sinni lagt upp í slíka ferð án þess að vera einhuga um að ætla sér alla leið. Hvergi, nema hérlendis, hefur þeirri fáránlegu hugmynd skotið upp kollinum, að sækja um aðild að ríkjasambandinu ESB til þess að komast að því, hvernig kaupin gerast á eyrinni. Allir, nema sértrúarsauðirnir á Íslandi, sem hafa tekið þá trú, að þeir geti kastað öllum syndum sínum aftur fyrir sig með því að gangast undir jarðarmen ESB, hafa fyrirfram gert upp hug sinn um, að þeir telji sig hafa hag af því að ganga í ESB.

2. Vandað hagsmunamat að hálfu stjórnvalda þarf að fara fram, og niðurstaða þess þarf að vera sú, að land og þjóð verði betur sett til framtíðar litið innan ESB en utan áður en umsókn er send. Aðild er engin skyndilausn. Aðildarumsókn er langtímastefnumörkun. Engin slík rannsókn fór fram, svo að vitað sé, að hálfu þeirra stjórnvalda, sem knúðu Alþingi til að samþykkja umsókn 16. júlí 2009. Hins vegar fór slík rannsókn fram fyrir 5-7 árum og lauk með útgáfu læsilegrar og fróðlegrar skýrslu nefndar, sem starfaði á breiðum grundvelli, einnig í stjórnmálalegu tilliti, og gefin var út í marz árið 2007. Forystu fyrir þeirri nefnd hafði Björn Bjarnason, þáverandi ráðherra. Meginályktunin, sem draga mátti af skýrslunni var sú, að aðild að ESB þjónaði ekki hagsmunum Íslands og EES-samningurinn gegndi enn hlutverki sínu og hann mætti þróa að breyttum aðstæðum.

3. Löggjafinn, Alþingi, þarf að hafa sannfæringu fyrir réttmæti þess gjörnings fyrir umbjóðendur sína að sækja um aðild, þó að ekki sé nú krafizt aukins meirihluta. Þessari kröfu hefur aldrei verið fullnægt, nema síður sé. Allmargir þingmenn, sem samþykktu að heimila umsókn, lýstu því með skýrum hætti, jafnvel örlagaþrungnum, að þeir samþykktu heimildina í blóra við sannfæringu sína um, hvort réttmætt væri að ganga inn. Þannig hófst þessi óheillaganga með Stjórnarskráarbroti, því að þingmenn skulu við atkvæðagreiðslur fylgja samvizku sinni og engu öðru samkvæmt Stjórnarskrá. Að öllum líkindum mundi umsóknin falla um sjálfa sig, ef borin væri upp til atkvæða þingsályktunartillaga um að stöðva aðildarferlið. Hvers vegna í ósköpunum kemur slík tillaga ekki fram, þegar þess er gætt, að aðildarferlið stórskaðar þjóðina, kostar stórfé og tíma stjórnkerfis ríkis og hagsmunaaðila og mun valda okkur vandræðum í samskiptum við Evrópuþjóðirnar, þegar aðildarviðræðurnar steyta á skeri, sem þær reyndar sennilega hafa þegar gert, þó að því sé haldið leyndu.

Engar af þremur grundvallarforsendum umsóknar eru uppfylltar. Því má reyndar bæta við, að óðagot Samfylkingarinnar er óskiljanlegt í ljósi þess, að hún stendur langt til vinstri við gildandi efnahagsstefnu ESB, sem er stefna markaðsbúskapar. Hér er um flausturslega ákvörðun um ferð án fyrirheits að ræða.

Eins og fyrri daginn sigldu vinstri grænir undir fölsku flaggi í Alþingiskosningunum árið 2009. Enginn með óbrenglaða heyrn og sjón gat skilið neinn frambjóðanda þeirra til þings þannig, að þeir mundu strax eftir kosningar vilja hefja samningaviðræður um aðild Íslands að ESB. Hér eru á ferðinni mestu kosningasvik í sögu landsins. Aldrei hefur nokkur stjórnmálaflokkur snúið svo skyndilega og algerlega við blaðinu eftir Alþingiskosningar og Vinstri hreyfingin grænt framboð. Fyrir vikið hefur hún nú ekki meira traust kjósenda og annarra stjórnmálaflokka en alkinn, sem biður um sjúss og segist síðan munu hætta.

Þetta framferði er eins ólýðræðislegt og hugsazt getur. Það er ekki hægt að útiloka, að slíka vá beri að höndum, að stjórnmálaflokkur telji sig knúinn til að söðla um eftir kosningar. Ekkert slíkt átti við í þessu tilviki, og þá ber viðkomandi stjórnarflokki að kalla fram Alþingiskosningar hið fyrsta til að fá staðfestan stuðning við gjörðir sínar eða falla ella. Þetta hefur Vinstri hreyfingin grænt framboð ekki gert. Þvert á móti. Hún hefur hangið á völdunum eins og hundur á roði þrátt fyrir upplausn í eigin þingflokki, m.a. vegna ESB-málsins. Vinstri grænir gefa lýðræðinu langt nef, og þingræðið á heldur ekki upp á pallborðið. Vinstri grænir brutust til valda með ofbeldi og haga sér eins og bolsévikar í Rússlandi 1917-1920. Þeir munu fá að finna til tevatnsins, og er óþarfi að sýta það. Farið hefur fé betra.

Gulrótin fyrir inngöngu Íslands í ESB átti eftir Hrunið að verða evran. Þessi gulrót leit býsna girnilega út í augum allmargra á sinni tíð, en árið 2011 tók hún að morkna og er nú á fyrsta ársfjórðungi 2012 orðin ólystug í augum flestra.

Framtíð evrunnar er enn óráðin. Eðli hennar er þannig, að hún hentar aðeins sterkustu hagkerfunum, sem nota hana, einkum og sér í lagi þýzka hagkerfinu. Hún hentar ekki einu sinni franska hagkerfinu, sem þó er nálægt því að ganga í takti við þýzka hagkerfið, en þolið og krafturinn er mun minni. Franska hagkerfið er að krebera undir evrunni, og líklegast er, að suður-evrópsku hagkerfin muni taka kollsteypu. Þau eiga sér ekki viðreisnar von undir evru.

Íslenzki forsætisráðherrann er einstæð. Hún er sú eina í sinni stöðu, sem gerir lítið úr mynt eigin þjóðar og kveður hana ekki vera á vetur setjandi. Þetta sjónarmið er reist á vanþekkingu á eðli mynta. Gengi myntar er mælikvarði á styrk og væntingar til þess hagkerfis, sem notar hana. Hún lagar sig að hagkerfinu. Hún bjargaði landsmönnum frá hruni útflutningsatvinnuveganna eftir Hrun fjármálakerfisins.

Margir þeirra, sem vilja gefast upp á sjálfstæðri hagstjórn hérlendis, telja, að krónan verði landsmönnum fjötur um fót um ókomna tíð. Það er of snemmt að fullyrða það, því að öguð og samræmd hagstjórn hefur aldrei verið viðhöfð á Íslandi. Það er hins vegar nú næg þekking til að viðhafa slíka hagstjórn. Vilji er allt, sem þarf. Í tímaritinu Þjóðmálum, á Alþingi og í stofnunum Sjálfstæðisflokksins hafa sjálfstæðismenn lagt á ráðin um, hvernig ná megi stöðugleika í hagkerfinu. Slíkum stöðugleika verður að ná, hvort sem stefnt er að nýrri mynt eða ekki.

Ef skipt yrði um mynt án þess fyrst að ná nauðsynlegum stöðugleika, eins og t.d. skilgreindur var í Maastricht um 1992 sem undanfari að evrunni, þá verður suður-evrópskt ástand í hagkerfinu, hagkerfið verður ósjálfbært, þ.e. það nær sér alls ekki á strik, það lendir í vítahring samdráttar og niðurskurðar innviða samfélagsins. Þetta ástand mun valda samfélagslegum óróleika, verkföllum, óeirðum og að lokum verður þjóðargjaldþrot og viðjar hinnar framandi myntar verðar slitnar. Það er ekki flókið að gera upp hug sinn um, hvert skal halda, ef menn láta ekki flækjufætur villa sér sýn.

Garðabæ, 17. marz 2012

 
Senda með tölvupósti  Senda á Facebook  Senda á Twitter  Vista sem pdf  Prenta

Bjarni Jónsson er fæddur í Reykjavík 19. janúar 1949, og voru foreldrar hans Húnvetningar, sem fluttust úr Miðfirði og Vatnsdal til Reykjavíkur í upphafi seinna stríðs. Bjarni varð stúdent frá stærðfræðideild MR 1969, nam við verkfræðideild HÍ 1969-1972 og útskrifaðist með meistaragráðu í rafmagnsverkfræði frá Tækniháskóla Noregs, NTH, í Þrándheimi 1974. Hann réðist til hönnunarstarfa hjá Kværner Engineering AS í Bærum í Noregi strax eftir nám. Til Íslands fluttist Bjarni ásamt fjölskyldu sinni haustið 1976 og hóf þá störf hjá Rafmagnsveitum ríkisins við að reisa aðveitustöðvar m.a. í Byggðalínu. Haustið 1980 var hann ráðinn sem aðstoðarmaður rafmagnsstjóra ISAL í Straumsvík og tók við stöðu rafmagnsstjóra fyrirtækisins 1. janúar 1981 og gegnir þeirri stöðu síðan að breyttu breytanda. Bjarni kvæntist Þuríði Stefánsdóttur, hjúkrunarforstjóra, 12. ágúst 1972. Þau eiga 4 börn og 5 barnabörn.

 
 
Mest lesið
Fleiri pistlar

ESB-aðlögun: Virka peningarnir?

Eitt af því sem fylgdi umsókn Íslands um aðlögun að ESB, var að hér mætti ástunda flest það sem mögulegt væri til að auka stuðning við aðild. Athyglisvert er að íslensk stjórnvöld óskuðu sérstaklega eftir aðstoð við að sannfæra landsbúa um ágæti aðildar. Sem segir að stjórnvöld höfðu ekki trú á að þau „tækifæri“ sem fælust í aðild dygðu til að sannfæra landsmenn.

Vatnaskil í viðskiptum

Hvað sem öðru líður, eru nú miklar líkur á, að vatnaskipti muni verða í viðskiptum Íslands við Evrópu­sambandið, ESB, í kjölfar komandi Alþingis­kosninga í lok apríl 2013. Annaðhvort verður settur kraftur í ferlið, sem Alþingi heimilaði með semingi 16. júlí 2009, að gangsett yrði, og aðlögunina, ...

Það er óskynsamlegt af gömlu flokkunum að vanmeta nýju framboðin

Sá mikli fjöldi framboða, sem stefnir í fyrir næstu þingkosninga er fyrst og fremst til marks um eitt: Stórir hópar í sam­félaginu hafa ekki trú á hinum hefðbundnu stjórnmála­flokkum. Þess vegna leita þessir hópar fyrir sér um að koma fram nýjum framboðum. Í hinum hefðbundnu flokkum er löng venja að gera lítið úr nýjum framboðum. Það er ekki endilega skynsamlegt að bregðast þannig við.

Hvert er framtíðarhlutverk Atlantshafsbandalagsins?

Philip Stephens, sem er einn helzti stjórnmálaskýrandi Financial Times veltir vöngum yfir stöðu Atlantshafsbandalagsins um þessar mundir í blaði sínu. Hann segir i stuttu máli að annað hvort verði aðildarríkin að borga þann kostnað sem fylgi því að halda uppi starfsemi þess eða leggja bandalagið niður.

 
 
    Um Evrópuvaktina     RSS