Fimmtudagurinn 24. j˙nÝ 2021

Antonin Scalia gefur ˙t nřja bˇk um bˇkstafst˙lkun ß l÷gum - segir skapandi t˙lkun lei­a til upplausnar


30. j˙lÝ 2012 klukkan 22:06

Antonin Scalia hefur seti­ lengst n˙verandi dˇmara Ý HŠstarÚtti Ý BandarÝkjanna. Scalia fer­ast n˙ um BandarÝkin og kynnir nřja bˇk sÝna (og Bryans Garners), Reading Law: The Interpretation of Legal Texts ľ A­ lesa l÷g: T˙lkun ß lagatextum. Ůar er lřst 57 dŠmum um t˙lkun sem h÷fundar sam■ykkja og 13 sem ■eir eru ˇsammßla.

Antonin Scalia

Scalia sag­i vi­ Wall Street Journal a­ n˙ vŠri tÝmi kominn til ■ess a­ hann tŠki saman ß einn sta­ ■au atri­i sem hann mŠti mest ß svi­i l÷gfrŠ­i. Hann sag­i a­ helsti ßgreiningur Ý hˇpi dˇmara snerist ekki um hvort ■eir vŠru Ýhaldssamir e­a vinstrisinna­ir. „Mest er deilt um hvernig beita beri lagatexa,“ sag­i hann.

═ formßla bˇkarinnar er dregin saman ß einstaklega skřran hßtt hvar skilin eru ß milli ˇlÝkra heimspekilegra sjˇnarmi­a vi­ t˙lkun laga n˙ ß tÝmum. Annars vegar eru ■eir sem halda sig vi­ or­anna hljˇ­an eins og Scalia og Garner sem „leita a­ inntaki rß­andi texta, tengja vi­ textann ■ß t˙lkun sem Ý honum hefur falist frß upphafi og hafna l÷gfrŠ­ilegum vangaveltum bŠ­i um hva­ kynni a­ hafa vaka­ fyrir h÷fundunum utan textans og um ■a­ sem vŠnta megi vi­ sanngjarnan lestur hans.“

AndstŠ­a vi­ ■essa t˙lkunara­fer­ er ■a­ sem ß ensku er kalla­ purposivism e­a tilgangst˙lkun (■ar sem tilgangur h÷fundarins en ekki textinn rŠ­ur fer­inni), consequentialism aflei­ingart˙lkun (sem felur Ý sÚr a­ t˙lkunin beri a­ lei­a til Šskilegrar ni­urst÷­u ß tillits til ■ess sem Ý textanum segir) og ■eir sem segja a­ textinn hafi ekkert sjßlfstŠtt gildi af h÷fundarins hßlfu en Ý ■vÝ felst a­ t˙lka beri hann alfari­ ß huglŠgan hßtt a­ vilja ■ess sem t˙lkar hverju sinni.

Ůa­ sem tengir allar ■essar kenningar er ■a­ sem Scalia og Garner segja a­ felist Ý ■vÝ a­ „for­ast allar h÷mlur rß­andi texta“. Fyrir dˇmara sÚ ■etta a­landi a­fer­ af ■vÝ a­ h˙n heimili dˇmurum Ý raun a­ semja l÷g Ý sta­ ■ess a­ t˙lka ■au. Ůeir geti komi­ stjˇrnmßlasko­unum sÝnum a­ Ý ■vÝ sem ■eir skrß sem l÷g. T÷luver­ freisting, jafnvel ÷rvandi, felist Ý ■vÝ a­ lßta ˇsnertanlegan skapandi anda rß­a frekar en skrß­, skřr or­ Ý l÷gfestum texta.

Scalia og Garner telja a­ hin skapandi t˙lkun dˇmenda stangist ß vi­ sjˇnarmi­ h÷funda bandarÝsku stjˇrnarskrßrinnar og bandarÝska stjˇrnskipun. ═ bˇkinni segja ■eir einnig a­ kenningar um t˙lkunarfrelsi dˇmara og andsta­a vi­ hollustu vi­ bˇkstafinn ľ ■a­ er um a­ breyta dˇmurum Ý „stjˇrnmßlalei­toga“ og jafnvel hßlf-konunga ľ hafi leitt til stjˇrnmßlavŠ­ingar ß dˇmurum, meiri ■jˇ­fÚlagsrei­i, ˇvissu um inntak laga og vantr˙ar ß dˇmstˇlum. Ůß lei­i ■essi a­fer­ til ■ess a­ ekki ver­i um neitt lei­arstef a­ rŠ­a vi­ t˙lkun ß stjˇrnarskrßnni. T˙lka megi stjˇrnarskrßna Ý anda heimspeki James Madisons e­a heimspeki Friedrichs Nietzsches. AndstŠ­ingar textahollustu segi bara ■a­ sem ■eim detti Ý hug ß hverjum tÝma. Einmitt ■ess vegna hafi stjˇrnlagafrŠ­ingurinn Gary McDowell sagt: „[Ů]a­ er ekki of fast a­ or­i kve­i­ a­ segja a­ vali­ ß milli forrŠ­is laga Ý sta­ forrŠ­is manna rŠ­st af frŠ­ilegum hei­arleika vi­ t˙lkun.“

Antonin Scalia hefur vari­ sÝ­ustu fjˇrum ßratugum Ý vi­leitni til a­ endurreisa frŠ­ilegan hei­arleika vi­ t˙lkun laga. Svo a­ vitna­ sÚ Ý Frank Easterbrook hefur engum gengi­ svo vel vi­ ■a­ eftir daga Josephs Storys.

Heimild: Commentary ľ Peter Wehner

 
Senda ß Facebook  Senda ß Twitter  Vista sem pdf  Prenta

 
Pistill

Umsˇknarferli Ý andaslitrum - straumhv÷rf hafa or­i­ Ý afst÷­u til ESB-vi­rŠ­na - rÚttur ■jˇ­ar­innar trygg­ur

Ůßttaskil ur­u Ý samskiptum rÝkis­stjˇrnar ═slands og ESB fimmtudaginn 12. mars ■egar Gunnar Bragi Sveinsson utanrÝkis­rß­herra aftenti formanni rß­herrarß­s ESB og vi­rŠ­u­stjˇra stŠkkunarmßla Ý framkvŠmda­stjˇrn ESB brÚf. Textinn sem gildir gagnvart ESB er ß ensku. Ůar segir: äThe Government of...

 
Mest lesi­
Fleiri frÚttir

Kolbeinn ┴rnason: Ë■arfi a­ rŠ­a frekar vi­ ESB vegna afst÷­u Brusselmanna Ý sjßvar­˙tvegsmßlum - tvŠr Evrˇpu­skřrslur sty­ja sjˇnarmi­ L═┌

Kolbeinn ┴rnason, framkvŠmda­stjˇri Lands­sambands Ýslenskra ˙tvegs­manna (L═┌) segir a­ Ý tveimur nřlegum Evrˇpu­skřrslum, frß HagfrŠ­i­stofnun H═ og Al■jˇ­a­mßla­stofnun H═, komi fram r÷k sem sty­ji ■ß afst÷­u L═┌ a­ ═sland eigi a­ standa utan ESB. Ůß segir hann ˇ■arfa a­ ganga lengra Ý vi­rŠ­um vi­ ES...

Nor­urslˇ­ir: Risastˇrir ÷skuhaugar fastir Ý Ýs?

Rannsˇknir benda til a­ hlřnun jar­ar og s˙ brß­nun hafÝss, sem af henni lei­ir geti losa­ um 1 trilljˇn ˙rgangshluta ˙r plasti, sem hafi veri­ hent Ý sjˇ og sitji n˙ fastir Ý Ýsbrei­um ß Nor­urslˇ­um. Ůetta segja rannsakendur a­ geti gerzt ß einum ßratug. Me­al ■ess sem rannsˇknir hafa leitt Ý ljˇs er a­ slÝkir ÷skuhaugar sÚu a­ myndast ß Barentshafi.

Ůřzkaland: Merkel segir ESB ekki bandalag um fÚlagslega ■jˇnustu

Angela Merkel liggur n˙ undir har­ri gagnrřni fyrir ummŠli, sem h˙n lÚt falla, n˙ nokkrum d÷gum fyrir kosningar til Evrˇpu­■ingsins ■ess efnis a­ Evrˇpu­sambandi­ vŠri ekki „socialunion“ e­a bandalag um fÚlagslega ■jˇnustu.

Holland: ┌tg÷nguspßr benda til a­ Frelsis­flokkur Wilders tapi fylgi

┌tg÷nguspßr, sem birtar voru Ý Hollandi Ý gŠrkv÷ldi benda til a­ Frelsis­flokkur Geert Wilders muni tapa fylgi Ý kosningunum til Evrˇpu­■ingsins sem hˇfust Ý gŠrmorgun og a­ ■ingm÷nnumhans ß Evrˇpu­■inginu fŠkki um tvo en ■eir hafa veri­ fimm. Ůetta gengur ■vert ß spßr um uppgang flokka lengst til hŠgri Ý ■eim kosningum.

 
 
    Um Evrˇpuvaktina     RSS